Lid Raad van Commissarissen WSW (gesloten)

Profiel: achtergrond volkshuisvesting

Een groot deel van de financiering van de volkshuisvesting in Nederland krijgt vorm in het ‘borgstelsel’. Het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) is een privaatrechtelijke stichting met publieke achtervangers en heeft de cruciale rol dat stelsel in stand te houden en zo optimale financiering van de volkshuisvesting mogelijk te maken.

Objectief risicomanagement is, naast borging van leningen, een kerntaak van WSW. Objectief in de zin van het voeren van een evenwichtig, eenduidig en voorspelbaar risicomanagement dat rekening houdt met alle belangenhouders. WSW zorgt er op die manier voor dat deelnemende woningcorporaties toegang hebben tot de kapitaalmarkt tegen zo optimaal mogelijke financiering. Dat doet WSW door borg te staan voor de rente- en aflossingsverplichtingen van door WSW geborgde leningen van woningcorporaties.

De borgstelling van WSW is ingebed in een solide zekerheidsstructuur. Die structuur moet ervoor zorgen dat er voldoende financiële middelen beschikbaar zijn om eventuele financiële problemen bij één of meerdere WSW-deelnemers op te lossen zonder dat het borgstelsel zelf in gevaar komt. De kredietbeoordelaars Standard & Poor’s en Moody’s Investors Service hebben WSW thans hun hoogste ratings, respectievelijk AAA en Aaa, toegekend. Het door WSW geborgde volume bedraagt momenteel circa 80 miljard euro.

WSW is zich ervan bewust dat WSW meerdere belangenhouders heeft met verschillende belangen. De belangenhouders zijn de deelnemers, het Rijk, de gemeenten, de VNG, de Aw, Aedes en de financiers.

WSW heeft sinds 1 juli 2015 ook een publiekrechtelijke taak. De minister mandateerde de sanering van woningcorporaties aan WSW. WSW is daarmee een centralere speler in het publieke stelsel geworden. Deze saneringsfunctie is onafhankelijk ingebed in de organisatie.

Missie, visie en strategie

De missie geeft uiting aan de plaats die WSW inneemt in de economische-maatschappelijke omgeving: WSW bevordert dat corporaties tegen zo laag mogelijke kosten financierbaar zijn. Op deze manier faciliteert WSW corporaties bij de uitvoering van hun kernactiviteit: het bouwen en beheren van sociale huurwoningen.

De visie geeft aan wat WSW in het werkveld als organisatie belangrijk vindt voor de deelnemers en voor de andere stakeholders, zowel nu als op langere termijn: WSW wil een expert zijn in de beheersing van risico’s van toegelaten instellingen en wil daarmee bijdragen aan het in stand houden van het stelsel van sociale huurwoningen in Nederland.

Met de strategie geeft WSW uiting aan de kernactiviteiten die WSW als organisatie verricht: Wij voeren onze missie uit door risico’s te beoordelen en te beheersen, door inzicht daarover te verschaffen en door leningen te borgen.

Organisatie

WSW is gevestigd in Hilversum en er zijn ongeveer 60 personen werkzaam. Naast een aantal ondersteunende onderdelen (zoals Bedrijfsvoering en Control, P&OO, Communicatie) bestaat de organisatie uit twee onderdelen die de borgingstaken van WSW voornamelijk uitvoeren, te weten Risicomanagement (gericht op beheersing van risico’s binnen het borgstelsel en op het niveau van individuele corporaties) en Accounts (de ‘front office’ richting de deelnemers, waaronder ook risicobeoordeling). Binnen de Staf wordt de voorbereiding van de besluitvorming door het bestuur over de sanering verzorgd.

Samenstelling

De RvC dient zodanig te zijn samengesteld dat hij zijn taak naar behoren kan vervullen. In de RvC van WSW zijn diverse deskundigheden aanwezig om het brede spectrum van WSW te kunnen overzien.

Het functioneren van de RvC is gediend bij een goede teamsamenstelling, de individuele leden dienen elkaar aan te vullen en dienen in goede harmonie met elkaar te kunnen samenwerken. De RvC is zodanig samengesteld dat de leden ten opzichte van elkaar en het bestuur onafhankelijk en kritisch kunnen opereren (‘professionele scepsis’).

De RvC bestaat conform de statuten uit minimaal vijf leden. Elke commissaris dient geschikt te zijn om de hoofdlijnen van het totale beleid van WSW te beoordelen. Elke commissaris beschikt over de specifieke deskundigheid die noodzakelijk is voor de vervulling van zijn taak. Bij de samenstelling van de RvC wordt gestreefd naar diversiteit, niet alleen voor wat betreft geslacht, maar ook qua kennis, achtergrond, leeftijd, persoonlijkheid en ervaring met de verschillende belangenhouders van WSW. De RvC streeft naar een evenwichtige samenstelling en spreiding van relevante kennisgebieden en netwerken. Dit vraagt een samenstelling van kennis en netwerken op financieel-economisch, financiering, juridisch, politiek-bestuurlijk, openbaar bestuur, bedrijfs- en organisatiekundig/HRM, informatietechnologisch, risicomanagement en volkshuisvestelijk terrein.

Om te voorkomen dat in de RvC tegenstrijdige belangen ontstaan, dienen te benoemen personen in ieder geval niet (meer) betrokken te zijn als bestuurder/directie of commissaris/toezichthouder bij een deelnemende woningcorporatie. Voormalige bestuurders van WSW en ook een persoon in dienst van WSW kunnen geen lid van de RvC van WSW zijn.

De RvC kent twee uit zijn midden geformeerde commissies: de Auditcommissie en de Remuneratiecommissie.

Taken

De RvC heeft taak toezicht te houden op het beleid van de directie en op de algemene gang van zaken in WSW. Hij staat de directie met raad ter zijde. Bij de vervulling van hun taak richten de leden van de raad van commissarissen zich naar het belang van WSW. De RvC vervult tevens de werkgeversrol ten aanzien van de directie.

Bij zijn toezicht hanteert de RvC een toetsingskader en stelt als uitgangspunt de vraag of het vastgestelde beleid wordt gevoerd en of het beleid overeenkomstig de elementaire beginselen van verantwoord bestuur is. Daarvoor ziet de RvC erop toe dat het beleid in ieder geval in overeenstemming is met wettelijke, statutaire en andere voorschriften en dat de continuïteit van WSW is gewaarborgd. De RvC zorgt ervoor dat WSW voldoende conform de statuten en in het bijzonder de statutaire doelstellingen handelt, en daarmee het publieke belang niet in het geding brengt. De RvC vergewist zich ervan dat de door het bestuur genomen/te nemen besluiten op goede gronden berusten en zorgvuldig tot stand zijn gekomen, waarbij de financiële belangen van de deelnemers en de achtervangers (Rijk en gemeenten) nadrukkelijk bij de afwegingen zullen worden betrokken.

Het toezicht van de RvC bevat onder andere:

  • De realisatie van de doelstellingen van WSW;
  • De strategie en de risico’s verbonden aan de activiteiten van WSW;
  • De opzet en werking van de interne risicobeheersing en controlesystemen;
  • Het financiële verslaggevingsproces;
  • De naleving van wet- en regelgeving;
  • De verhouding met de deelnemers, achtervangers en andere belangenhouders;
  • De voor WSW relevante maatschappelijke aspecten in de uitoefening van de activiteiten van WSW.

Voor een adequaat toezicht is het noodzakelijk dat de RvC naast de informatie van de directie openstaat voor signalen van bijvoorbeeld controller, ondernemingsraad, management, accountant, deelnemersraad, deelnemers, Aedes, Rijk, VNG en gemeenten. De adviestaak betreft zowel het geven van gevraagd als ongevraagd advies.

De Raad komt gemiddeld zesmaal per jaar in vergadering bijeen en zoveel meer als de toezichthoudende en adviserende taak dit noodzakelijk maakt. Van deze bijeenkomsten is er één de evaluatiebijeenkomst waarbij over het eigen functioneren wordt gesproken en in ieder geval één waarin met de externe accountant wordt gesproken over de jaarrekening. Er is verder contact met de ondernemingsraad en waar nodig met de deelnemersraad. Tevens vindt overleg plaats met de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, VNG en ook met het Algemeen Bestuur van Aedes.

Profiel

In de RvC dient een samenstelling en spreiding aan deskundigheden aanwezig te zijn: financieel-economisch, financiering, juridisch, politiek-bestuurlijk, openbaar bestuur, bedrijfskundig/organisatiekunde/HRM, informatietechnologie, risicomanagement en volkshuisvesting. Zoals eerder aangegeven moet sprake zijn van voldoende diversiteit binnen de RvC. Voor zover zulks niet mogelijk mocht zijn, wordt daarnaar zoveel mogelijk gestreefd.

Elk lid van de RvC dient aantoonbaar over de specifieke deskundigheid te beschikken die vereist is voor de vervulling van zijn of haar taken en de specifiek door dat lid te vervullen functie binnen de RvC.

Voor elke commissaris geldt dat hij of zij:

  • over een brede ervaring op het gebied van bestuur en/of toezicht beschikt;
  • een brede maatschappelijke ervaring en betrokkenheid heeft;
  • basiskennis van de volkshuisvesting en financiën heeft;
  • comfortabel is met het functioneren op een publiek-privaat snijvlak met oog voor de publieke institutionele context en het private krachtenveld;
  • onafhankelijk en onpartijdig is;
  • communicatief is;
  • belang aan kwaliteit hecht, zowel op het terrein van de interne organisatie als op het terrein van de externe dienstverlening.

Voorzitter

De voorzitter van de RvC heeft een aantal specifieke taken. Hij/zij ziet erop toe dat:

  • Commissarissen tijdig alle informatie ontvangen die nodig is voor de uitoefening van hun werkzaamheden;
  • Voldoende tijd bestaat voor de beraadslaging en besluitvorming door de RvC;
  • Eventuele commissies van de RvC naar behoren functioneren;
  • Bestuurders en commissarissen ten minste eenmaal per jaar worden beoordeeld op hun functioneren;
  • Contacten van de RvC met het bestuur en ondernemingsraad naar behoren verlopen.

De voorzitter is verder in beginsel permanent aanspreekbaar voor de overige leden van de RvC en het bestuur. De voorzitter houdt nauw en frequent contact met het bestuur en houdt de RvC van deze contacten nauwkeurig en regelmatig op de hoogte. De voorzitter treedt namens de RvC naar buiten op en is in staat om op ministerieel niveau formeel en informeel contact te onderhouden. Hij/zij streeft naar optimale participatie van de overige leden van de RvC bij de werkzaamheden van de RvC en coördineert alle activiteiten van de RvC.

De voorzitter moet dus in ruime mate beschikken over de vaardigheden die onder ‘Profiel’ al zijn beschreven. Daarnaast is de voorzitter een krachtige regisseur. Iemand die met bevlogenheid, charisma, ‘hart voor de zaak’ leiding geeft aan het team van commissarissen. Onafhankelijkheid is daarbij een vereiste. De voorzitter beschikt over brede maatschappelijke en bestuurlijke ervaring. Hij/zij heeft gevoel voor bestuurlijke en politieke verhoudingen en beschikt over een breed en relevant maatschappelijk en bestuurlijk netwerk. Hij/zij is een bindende en overtuigende persoonlijkheid en in staat de cohesie binnen de RvC te bevorderen en daarbinnen de individuele leden optimaal te laten functioneren. Hij/zij kan tegenstellingen overbruggen. De voorzitter beschikt over uitstekende voorzittersvaardigheden.

Competenties

Onderstaande competenties zijn opgenomen in de betrouwbaarheids- en geschiktheidseisen zoals die op grond van het Besluit toegelaten instellingen volkshuisvesting (Btiv) van toepassing zijn voor commissarissen van WSW.

  1. Authenticiteit
  2. Bestuurlijk inzicht
  3. Helikopterview
  4. Integriteit en moreel besef
  5. Maatschappelijke (omgevings)sensitiviteit en verantwoordelijkheid
  6. Onafhankelijke oordeelsvorming
  7. Teamspeler
  8. Vakinhoudelijke kennis en visie
  9. Voorzittersvaardigheid (indien van toepassing)
  10. Zelfreflectie

In aanvulling vindt de RvC, behalve kennis en ervaring op een bepaald werkterrein, het van het grootste belang dat de commissarissen een team vormen. Belangrijke eigenschappen vindt de RvC:

  • Teamgeest, dienend;
  • Pragmatisch en rechtdoorzee;
  • Strategisch/visie;
  • Adviseur;
  • Proactief;
  • Goed kunnen luisteren;
  • Knopen durven doorhakken/lef/overtuigingskracht;
  • Communicatieve/sociale vaardigheden.

De RvC hecht eraan, dat de RvC harmonisch kan functioneren. Naast de individuele kwaliteiten van de leden van de RvC dient naar de opvatting van de RvC zijn kracht en waarde te liggen in het team. Een belangrijke kwaliteit is dan ook het vermogen op vruchtbare en efficiënte wijze met de collega’s in de RvC van gedachten te kunnen wisselen over de vraagstukken die tot de competentie van de RvC behoren. Bij de beoordeling is het passen in het team een heel belangrijk onderdeel van de oordeelsvorming. Immers wanneer de samenwerking niet productief is dan functioneert de gehele RvC niet meer adequaat.

Geschiktheidsmatrix

Naast competenties wordt bij een benoeming ook een geschiktheidsmatrix ingevuld. De geschiktheidsmatrix is een hulpmiddel bij de beoordeling van de geschiktheid en is bedoeld om de Autoriteit woningcorporaties inzage te geven in de reeds aanwezige kennis en ervaring bij de RvC en tevens om te kunnen oordelen in hoeverre de kennis en ervaring van de te (her)benoemen kandidaat daar een aanvulling op vormt. Onderwerpen waarnaar door de Aw gekeken wordt, zijn governance, volkshuisvestelijk, vastgoedontwikkelingen – en beheer, financiën en control, juridische zaken en overig.

Vacature

De vacature in de RvC is ontstaan vanwege vanwege het aflopen van een eerste termijn.  In aanvulling op de eerdergenoemde algemene profielkenmerken gelden voor deze vacature specifiek de navolgende eisen:

  • Affiniteit met de maatschappelijke doelstellingen van woningcorporaties;
  • Gedegen kennis van de bedrijfsvoering bij woningcorporaties;
  • Goede kennis van ontwikkelingen van/en de financiering in sociaal vastgoed en het daaraan gerelateerde risicomanagement;
  • Gedegen kennis van de corporatie sector en meer in het algemeen van de publieke sector;
  • In staat om onafhankelijk en kritisch te denken en op te treden;
  • Een aantoonbaar (bestuurlijk) netwerk in relatie tot het werkveld van het WSW.

Naast de CV-technische en vakinhoudelijke achtergrond gelden de volgende competenties:

  • Organisatiesensitief en empathisch. Heeft – los van de formele posities – gevoel bij de interactie tussen de verschillende spelers in de governance. Nodigt uit tot gesprek en klankbord. Verplaatst zich in de stakeholders;
  • Communicatief sterk: zowel in formele als ook in informele zin. Is open, transparant. Snapt politieke processen, maar handelt niet politiek;
  • Analytisch denkvermogen: de sectorordening in de volkshuisvesting en in de financiële sector is complex. Een helicopterview is noodzakelijk om als RvC van WSW effectief te kunnen opereren.

De leden van de RvC worden benoemd voor een periode van maximaal vier jaar en treden af volgens een door de RvC op te maken rooster. Afgetreden leden kunnen eenmaal worden herbenoemd.

Kandidaten dienen voldoende tijd beschikbaar te hebben om de functie adequaat te vervullen.

Voorwaarden

De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is van toepassing op WSW en daarmee op de bezoldiging van de voorzitter en leden van de RvC. RvC-leden ontvangen geen onbelaste onkostenvergoeding. Er is een bestuursaansprakelijkheidsverzekering afgesloten.

De leden van de RvC worden benoemd voor een periode van maximaal vier jaar en treden af volgens een door de RvC op te maken rooster. Afgetreden leden kunnen eenmaal worden herbenoemd.

Procedure

De RvC heeft een Remuneratiecommissie. De Remuneratiecommissie heeft onder andere tot taak het voorbereiden van de besluiten van de RvC op het gebied van de samenstelling, functioneren en bezoldiging van de RvC. De Remuneratiecommissie fungeert tevens als selectie- en benoemingscommissie. Hiertoe kunnen leden van de RvC tijdelijk als lid van de Remuneratiecommissie worden toegevoegd.

Bij de selectie wordt aandacht besteed aan de mate waarin voldaan wordt aan de geschetste criteria. In de praktijk zal sondering bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties over kandidaten plaatsvinden.

In de cao Woondiensten is vastgelegd dat de ondernemingsraad de gelegenheid krijgt om advies uit te brengen over de voorgenomen benoeming. Dit maakt dan ook onderdeel uit van de procedure.

Een ander onderdeel van de procedure is een toets op geschiktheid en betrouwbaarheid. Dit is vastgelegd in artikel 18a van het Besluit toegelaten instellingen volkshuisvesting. De Autoriteit woningcorporaties voert deze toets uit namens de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties. Commissarissen kunnen pas benoemd of herbenoemd worden nadat de Aw zijn positieve zienswijze heeft gegeven. De geschiktheids- en betrouwbaarheidstoets wijkt vanuit zijn aard niet af van de toets bij kandidaat-commissarissen van toegelaten instellingen.

WSW laat zich in deze procedure bijstaan door Marcel Gasseling van Gasseling Search. Geïnteresseerde kandidaten kunnen hun interesse voor 20 juni 2020 kenbaar maken door een bericht (inclusief actueel CV) te sturen aan info@gasselingsearch.nl. Voor meer informatie kunt u bellen met Marcel Gasseling of Elise van Mil op 073-8200374.

Nadere informatie over WSW is te vinden op www.wsw.nl.